Home » Kennisbank » Warmtepompen » Hoe stelt u een warmtepomp zuinig in?

Hoe stelt u een warmtepomp zuinig in?

Kort antwoord: een warmtepomp werkt het zuinigst als hij rustig en gelijkmatig kan draaien. Houd de thermostaat zo constant mogelijk, verlaag ’s nachts weinig of niet, verwarm geen ruimtes die u niet gebruikt en laat het warme water niet warmer maken dan nodig. Milieu Centraal geeft hiervoor concrete richtlijnen, afhankelijk van uw isolatie en afgiftesysteem.

Waarom een warmtepomp anders werkt dan een cv-ketel

Een cv-ketel warmt snel op: u zet de thermostaat hoger en binnen korte tijd is het warm. Een warmtepomp werkt het best met een lage watertemperatuur en lang, gelijkmatig draaien. Grote temperatuursprongen kosten juist extra energie. Wie dezelfde gewoontes houdt als bij een ketel, verbruikt daardoor vaak meer stroom dan nodig. Hoe een warmtepomp werkt, leest u in hoe werkt een warmtepomp?

1. Thermostaat: liever constant

  • Milieu Centraal raadt aan de thermostaat overdag niet hoger dan 19 °C te zetten. Staat hij al op 19 °C, probeer dan eens een graad lager.
  • Laat de thermostaat de warmtepomp zo gelijkmatig mogelijk laten draaien en vermijd grote temperatuurverschillen.
  • Een zelflerende slimme thermostaat kiest zelf het moment om op te warmen. Volgens Milieu Centraal draait de warmtepomp daardoor langer en gelijkmatiger.

2. Nachtverlaging: weinig of niet

Milieu Centraal geeft deze richtlijn:

Uw situatie Nachtverlaging
Vloerverwarming, bodemwarmtepomp, of goede isolatie met ventilatie met warmteterugwinning Niet verlagen
Redelijke isolatie 1 graad lager
Matige isolatie 2 graden lager

Een te grote nachtverlaging kost ’s ochtends juist meer energie, omdat de woning dan weer helemaal opgewarmd moet worden.

3. Bij afwezigheid

  • Overdag niemand thuis: zet de thermostaat iets lager, zodat het huis ’s ochtends niet opnieuw opgewarmd hoeft te worden.
  • Een paar dagen of langer weg: Milieu Centraal adviseert de thermostaat op 15 °C te zetten, de radiatorknoppen in alle ruimtes open te laten en de deuren open te zetten. Zet mechanische ventilatie op de laagste stand. Houd er rekening mee dat opwarmen na terugkomst langer duurt.

4. Ruimtes en warmteverlies

  • Draai de verwarming uit in ruimtes die u niet gebruikt, ook in slaapkamers, en houd de deuren van verwarmde ruimtes dicht.
  • Radiatorfolie achter radiatoren tegen een ongeïsoleerde buitenmuur beperkt warmteverlies.
  • Isoleer cv-leidingen in onverwarmde ruimtes, bijvoorbeeld met buisisolatie van 20 mm. Isoleer geen drinkwaterleidingen; dat geeft volgens Milieu Centraal een risico op legionella.
  • Heeft u radiatoren, dan kan een radiatorventilator helpen. Kies volgens Milieu Centraal een model met temperatuursensor dat al bij lagere temperaturen aanslaat.

5. Warm water bij een volledig elektrische warmtepomp

Hoe groot het vat moet zijn, leest u in hoe groot moet het voorraadvat zijn?

  • Volgens Milieu Centraal is 50 à 55 °C voor het voorraadvat meestal voldoende. Een installateur kan dit instellen.
  • Het legionellaprogramma verwarmt het water wekelijks boven 60 °C. Laat dit programma aan staan. Milieu Centraal adviseert het te laten draaien tussen 10 en 16 uur of tussen 21 en 7 uur, zodat het niet samenvalt met de drukste momenten op het stroomnet.
  • Laat het water bij voorkeur overdag opwarmen, tussen 10 en 16 uur. Dan is de buitenlucht warmer en gebruikt u eventueel uw eigen zonnestroom. Zie ook zonnepanelen zonder salderen.
  • Korter douchen en een waterbesparende douchekop schelen het meest.

6. Bij een hybride warmtepomp

Een hybride warmtepomp schakelt volgens Milieu Centraal vaak over naar de cv-ketel bij buitentemperaturen onder ongeveer 4 °C. Die grens is aan te passen; welke waarde goed is, hangt af van uw woning. Controleer af en toe of de warmtepomp echt draait. Een storing valt bij een hybride minder snel op, omdat de ketel het overneemt. Wat u bij een storing zelf kunt nagaan, leest u in warmtepomp geeft een storing.

Wat u zelf wel en niet doet

Thermostaat, radiatorknoppen en de standen in de gebruikersinstellingen kunt u zelf aanpassen. Dieper liggende instellingen, zoals de stooklijn, de omschakeltemperatuur van een hybride of de temperatuur van het voorraadvat, laat u bij voorkeur instellen of controleren door een installateur. Ziet u een terugkerende stroompiek in uw verbruik, laat dan de oorzaak onderzoeken.

Hoe wij dit bespreken

Bij onderhoud of in een adviesgesprek kijken wij met u naar de instellingen van uw warmtepomp en uw verbruik. Meer over warmtepompen leest u op de pagina warmtepompen.

Veelgestelde vragen

Mag ik de thermostaat ’s nachts helemaal uitzetten?

Liever niet. De woning koelt dan sterk af en de warmtepomp moet ’s ochtends lang en hard werken. Volg de richtlijn hierboven.

Is het zuiniger om het warme water lager dan 50 °C te zetten?

Ga niet op eigen houtje te laag. Milieu Centraal noemt 50 à 55 °C meestal voldoende, met een wekelijks legionellaprogramma boven 60 °C. Laat afwijkingen bespreken met uw installateur.

Bronnen

Verwante artikelen

Vragen over uw situatie?

Wij bekijken graag met u welke oplossing past bij uw woning of bedrijfspand. Bekijk ook onze diensten.